δεν αρκεί το blame game για να δώσει άφεση αμαρτιών

 

Κωστής Κορνέτης

 

Ένα κείμενο για την πρόσφατη οικονομική περιπέτεια της Κύπρου γραμμένο με έντονη συναισθηματική φόρτιση από τον γνωστό τραγουδιστή Αλκίνοο Ιωαννίδη έκανε τον γύρο του διαδικτύου προκαλώντας ποικίλες αντιδράσεις. Ο Ιωαννίδης λέει ανάμεσα σε άλλα πως «το 1974 κλαίγαμε για τα σπίτια μας, τώρα κλαίμε για τις επαύλεις μας». Πολλοί τον κατηγόρησαν, και σωστά, για εξιδανίκευση του παρελθόντος, αφού αντιπαραβάλλει τους αγράμματους, αλλά σοφούς, χωρικούς που είχαν μια αυθεντική σχέση με τον τόπο τους και τη ζωή, με την ψευδεπίγραφη ευμάρεια που ακολούθησε, διαβρώνοντας όλες αυτές τις παραδοσιακές αξίες. Παρότι όντως το παρακάνει με τον ρομαντισμό και τη νοσταλγία για ένα –ανύπαρκτο– παρελθόν αθωότητας και γνησιότητας, ο Αλκίνοος έχει δίκιο σε κάτι: πως η ανοικοδομημένη κυπριακή κουλτούρα μετά την τραγωδία του 1974 βασίστηκε σε κίβδηλες βάσεις. Πως το λεγόμενο «κυπριακό οικονομικό θαύμα» δημιούργησε μια ψευδαίσθηση ευδαιμονίας που δεν εξέθρεψε την πολιτική σκέψη – άλλωστε αντί να προετοιμάζουν τους πολίτες τους για μια ενδεχόμενη λύση, οι πολιτικοί άρχοντες βολεύονταν με την τουρκική αδιαλλαξία και το «Δεν ξεχνώ», προβάλλοντας παράλληλα ως διέξοδο τον εύκολο πλουτισμόΟ Χέρμπερτ Μαρκούζε θα μιλούσε για ικανοποίηση επίπλαστων υλικών αναγκών και αδρανοποίηση της κριτικής σκέψης.

Αποτέλεσμα όλου αυτού ήταν φυσικά το 2004, μοιραία χρονιά και για την Ελλάδα και για την Κύπρο. Για την Ελλάδα λόγω της δαπανηρής διοργάνωσης των Ολυμπιακών Αγώνων, για την Κύπρο λόγω της απόρριψης του Σχεδίου Ανάν. Ήταν μια εποχή όπου και οι δύο χώρες ζούσαν τον μύθο τους, αποκομμένες από την πραγματικότητα και σίγουρες πως είχαν μπει στο κλαμπ των ισχυρών. Αν όμως στην Ελλάδα οι Ολυμπιακοί ήταν το επιστέγασμα της εκσυγχρονιστικής φούσκας, στην Κύπρο χανόταν μια τεράστια ευκαιρία –πιθανότατα η τελευταία– για επανένωση του νησιού. Φοβικά σύνδρομα, κακές πολιτικές ηγεσίες, νομικίστικα επιχειρήματα αλλά κυρίως μια τεράστια ανασφάλεια σε σχέση με τα κεκτημένα οδήγησαν στη σχεδόν απόλυτη καταψήφιση του σχεδίου. Ένα από τα επιχειρήματα που είχαν διατυπωθεί τότε κατά του σχεδίου –μεταξύ πολλών άλλων– ήταν πως με τα χρόνια, και με την οικονομική της ευρωστία να πολλαπλασιάζεται χάρη στα οφέλη της εισδοχής της στην Ε.Ε. και αργότερα στο ευρώ, η ελληνοκυπριακή πλευρά θα διαπραγματευόταν από θέση ακόμα μεγαλύτερης ισχύος και θα πετύχαινε να καμφθούν οι ενστάσεις της τουρκοκυπριακής πλευράς πάνω σε θέματα-κλειδί. Η ειρωνεία φυσικά είναι πως οι ισορροπίες άλλαξαν άρδην έκτοτε και σε όλα τα πεδία, συμπεριλαμβανομένης της Τουρκίας. Και βέβαια είναι γνωστό πως ευρωπαϊκοί κύκλοι περίμεναν υπομονετικά τη στιγμή όπου θα ανταπέδιδαν την εξαπάτησή τους από τον τότε πρόεδρο Τάσσο Παπαδόπουλο. Το ότι το πρόσφατο «όχι» της κυπριακής Βουλής στο αρχικό σχέδιο του Eurogroup εξελήφθη από διάφορες πολιτικές δυνάμεις στην Ελλάδα και την Κύπρο ως το «δεύτερο μεγάλο όχι» των Κυπρίων μετά την «περήφανη» στάση τους στο Σχέδιο Ανάν είναι τουλάχιστον θλιβερό.

 

ΧΡΟΝΟΣ, τεύχος ΜΗΔΕΝ, σελ. 36 < προηγ. σελίδα     |     επόμ. σελίδα >