Εξίσου προβληματική είναι και η τάση πολλών Κυπρίων να κατηγορούν επίμονα την Ελλάδα για όλα τα πρόσφατα δεινά τους. «H Ελλάδα για δεύτερη φορά μας καταστρέφει», μου έγραφε μια Κύπρια φίλη, ζητώντας συγγνώμη που το έθετε έτσι, «αλλά έτσι νιώθω». Είναι σαφές πως η εμπλοκή του κ. Ανδρέα Βγενόπουλου στα τραπεζικά της Κύπρου, η έκθεση του νησιού στο ελληνικό χρέος και η συμμετοχή των τραπεζών της στο ελληνικό κούρεμα έβλαψαν την οικονομία της χώρας και κατέστησαν το τραπεζικό σύστημά της αναξιόπιστο. Επίσης είναι σαφές πως τη συγκεκριμένη στιγμή η Ελλάδα αδυνατούσε να δανείσει την Κύπρο – όπως έλεγε, βέβαια, και ένας φίλος, θα είχε ενδιαφέρον να δούμε τι θα έκανε αν μπορούσε, αλλά αυτό είναι ένα ερώτημα που δεν θα απαντηθεί ποτέ. Γεγονός πάντως είναι πως το λεγόμενο blame game, όπου η Ελλάδα είναι πάντα ένοχη, δεν αρκεί για να δώσει άφεση αμαρτιών στο κυπριακό πολιτικό κατεστημένο και τους λάθος χειρισμούς του. Ακριβώς όπως το 1974 υπήρχαν δυνάμεις στο νησί που προετοίμασαν και υποδέχτηκαν το χουντικό πραξικόπημα κατά του Μακαρίου, έτσι και τώρα οι τοπικοί παίκτες δεν είναι άμοιροι ευθυνών, με τραγική φιγούρα εδώ τον πρώην πρόεδρο Χριστόφια φυσικά που άφησε τα πράγματα να ξεφύγουν πέρα από κάθε έλεγχο.

Στο blame game είναι πολύ καλοί φυσικά και οι Ευρωπαίοι εταίροι. Για άλλη μια φορά βλέπουμε πώς ένας τιμωρητικός λόγος προβάλλεται για να δικαιολογήσει αυταρχικές πολιτικές συμπεριφορές και να ικανοποιήσει την κοινή γνώμη στον ευρωπαϊκό Βορρά. Τον μέχρι πρότινος διαχωρισμό ανάμεσα στους εργατικούς του Βορρά και τους τεμπέληδες του Νότου αντικαθιστά τώρα το σχήμα «ενάρετοι» εναντίον «φαύλων». Οι πληγές που αφήνουν αυτού του είδους οι απλοϊκές αλλά άκρως επικίνδυνες τοποθετήσεις στο, ούτως ή άλλως, λαβωμένο ευρωπαϊκό σώμα είναι ανεπούλωτες. Η αμοιβαία εμπιστοσύνη –μία από τις θεμελιώδεις υποτίθεται  αρχές– της ευρωπαϊκής ενοποίησης κλονίζεται συθέμελα αποκαλύπτοντας τη γύμνια του όλου εγχειρήματος. Δυστυχώς, από την Ένωση Άνθρακα και Χάλυβα της δεκαετίας του 1950 μέχρι σήμερα, η Ευρώπη δεν κατάφερε ποτέ να ξεπεράσει τις πολιτισμικές της διαφορές – δεν κατάφερε ποτέ να δημιουργήσει Ευρωπαίους και η παρούσα κρίση καταδεικνύει αυτό το γεγονός με πολύ δραματικό τρόπο.

Τέλος, ακριβώς όπως και στην περίπτωση της Ελλάδας με το ευρώ –όταν όλοι γνώριζαν πως η χώρα δεν πληρούσε τις προϋποθέσεις και όμως τη δέχτηκαν στο κοινό νόμισμα–,  έτσι και σε αυτήν της Κύπρου η Ε.Ε. ήξερε πολύ καλά πως η χώρα που δεχόταν να γίνει μέλος της ήταν ένας φορολογικός παράδεισος, με υπερδιογκωμένο τραπεζικό τομέα, όπου ξεπλενόταν χρήμα που ερχόταν από ύποπτες πηγές. Στο συγκεκριμένο παιχνίδι κανείς δεν μπορεί να προσποιηθεί πως δεν ήξερε και πως ήταν ενάρετος, και αυτό ισχύει τόσο για την Κύπρο όσο και για την όψιμη «σιδηρά παρθένο» της ευρωπαϊκής πειθαρχίας Γερμανία.

Το ποια θα είναι η διαχείριση αυτής της νέας τραγωδίας μένει ακόμα να φανεί. Κάποιοι θα πουν πως η Ευρώπη θα βγει ακόμα πιο δυνατή από αυτή τη δοκιμασία ή πως η κρίση ίσως είναι ευκαιρία για να αλλάξει η Κύπρος προς το καλύτερο. Δυστυχώς, η δραματική ελληνική εμπειρία από το 2010 και μετά δεν αφήνει πολλά περιθώρια αισιοδοξίας για κανένα από τα δύο...

files/chronosmag/themes/theme_one/faviconXronos.png

ΧΡΟΝΟΣ, τεύχος ΜΗΔΕΝ, σελ. 37 < προηγ. σελίδα     |     επόμ. άρθρο >